We hebben ons allemaal er wel eens schuldig aan gemaakt: een kind een rol geven. Dit gebeurt vaak onbewust en heel onschuldig. Als een kind in de klas bijvoorbeeld vaak grapjes uithaalt kunnen we al snel zeggen: ‘dat is de clown van de klas’. Of als een kind zich een paar keer bazig heeft opgesteld ‘de baas’ noemen. Zo’n opmerking lijkt misschien heel onschuldig, maar kan zeker gevolgen hebben.

Door je kind zo’n stempel op te plakken is dit ook van invloed op het zelfbeeld van een kind. Het kind gaat zelf ook geloven dat hij of zij een clown, baas of zeurpiet is. Buiten dat het bepalend is voor het zelfbeeld van het kind, is het ook bepalend voor het gedrag van het kind. We verwachten dat als we een kind wijzen op hetgeen dat ze verkeerd doen en als we ze een rol toeverdelen, dat het kind zijn gedrag zal bijstellen. Een voorbeeld: ‘ doe eens rustig wildebras!’. Maar als wij het kind al in een rol hebben geduwd dan heeft het kind de naam al en zal hier juist naar handelen, hij of zij heeft toch de naam al.

Ouders zijn niet de enigen die hun kind in een rol duwen, kinderen doen het zelf ook. Ze hebben heel goed in de gaten dat als ze zich heel braaf gedragen ze dit complimenten oplevert. Er zijn dan kinderen die ineens extra braaf doen zodra ze door hebben dat een ouder mee kan kijken of luisteren, al vissend naar complimenten of liefde. Sommige kinderen gaan zich erg ondeugend opstellen om aandacht te krijgen, of dit nu negatieve of positieve aandacht is. Rollen kunnen voor kinderen ook veel opleveren, zo kan een kind de ‘hulpeloze’ uithangen om daarmee dingen voor zich gedaan te krijgen door ouders of anderen. Als een kind zich altijd opstelt als de ‘clown’, wordt er vaak positief en lachend op hem of haar gereageerd.

Voor bijvoorbeeld de ‘clown’ kan het heel moeilijk zijn om is een keer wél serieus genomen te worden. Als je wel iets serieus wil bespreken, maar er wordt om gelachen alsof je wel weer een grapje maakt, kan het kind het uit gemak misschien wel wegstoppen. Als je altijd gezien wordt als ‘de hele slimme’, dan zou het zomaar kunnen dat je faalangst ontwikkelt uit angst dat je niet aan die hoge eis zou kunnen voldoen, of dat je kind niet met cijfers thuis durft te komen die lager zijn dan normaal. Het kan heel lastig zijn op uit de rol te komen die je hebt gekregen.

Word je als ouder dus bewust wat een bepaalde rol voor gevolgen kan hebben voor je kind. Als je dan bewust bent van de rol die je je kind, vaak onbewust, hebt gegeven, hoe zorg je er dan voor dat je kind de rol weer kwijtraakt? Hieronder schets ik situaties aan de hand van een ‘wild’ kind:

  • Je kind beschrijvend prijzen voor de acties die contra zijn aan hun rol. Bijvoorbeeld: ‘Je vroeg of je er langs mocht, wat fijn!’. Het kind stormt niet door groepjes kinderen heen, maar vraagt rustig of hij/zij er langs mag.
  • Vraag je kind of hij/zij  ‘taakjes’ wil doen die contra zijn aan zijn rol. Bijvoorbeeld: ‘zou je de glazen met water uit willen delen?’. Je moet rustig lopen om de volle glazen te kunnen brengen zonder wat te laten vallen.
  • Prijs je kind positief tegenover een ander. Bijvoorbeeld:’Pietje heeft vandaag zo goed iedereen een vol glas water gegeven, zonder te morsen!’. Als je dit doet in gehoorbereik van het kind en net doet of je denkt dat het kind je niet hoort, dan heeft het kind niet het gevoel dat je dit expres doet, maar dat je ook daadwerkelijk trots bent.
  • Geef zelf ook het goede voorbeeld. Bijvoorbeeld:’Oeh ik moet even rustig lopen met die glazen water want anders mors ik alles eroverheen’.
  • Herinner je kind aan eerdere prestaties. Bijvoorbeeld:’Ik weet nog laatst dat je graag langs de kinderen wilde en dat je dit eerst vroeg’.
  • Als het kind zich gedraagt naar de oude rol, kan je je verwachtingen uitspreken. Bijvoorbeeld: Je rent door de huiskamer, dit vind ik niet fijn. Ik verwacht dat je loopt in huis, buiten mag je rennen’.
  • Behandel je kind naar wat hij/zij in staat is. Leg de verwachtingen (rol) niet te hoog, maar ook niet te laag.

Heb je nog meer vragen over het geven van rollen aan je kind? Of heb je andere vragen over de opvoeding? Bel dan naar 0644211781 of mail naar opvoeding@lauteropmaat.nl.

Groetjes,

Charlotte

Charlotte Jansen

Bron: www.how2talk2kids.nl

www.lauteropmaat.nl
www.facebook.com/lauteropmaat
www.instagram.com/lauteropmaat